VIÊM KHỚP CÙNG VAI ĐÒN LÀ GÌ?
Nhiều người xuất hiện cảm giác đau nhói ngay tại đỉnh vai nhưng lại nghĩ rằng đây chỉ là đau cơ hoặc do vận động quá sức. Tuy nhiên, nếu cơn đau tập trung tại vị trí nối giữa xương đòn và mỏm cùng vai, đặc biệt đau tăng khi nằm nghiêng hoặc đưa tay ngang qua trước ngực, nguyên nhân có thể liên quan đến viêm khớp cùng vai đòn.
Khớp cùng vai đòn là một khớp nhỏ nằm ở phần trên của vai, có vai trò kết nối xương đòn với xương bả vai và hỗ trợ sự phối hợp vận động của toàn bộ vùng vai.
Theo thời gian, sụn khớp có thể bị hao mòn, bề mặt khớp thay đổi và xuất hiện các biến đổi ở xương quanh khớp. Ngoài thoái hóa theo tuổi, chấn thương trực tiếp hoặc việc sử dụng vai lặp đi lặp lại cũng có thể khiến vùng khớp này bị đau.
Điều đáng lưu ý là đau đỉnh vai không phải lúc nào cũng do viêm khớp cùng vai đòn. Một số bệnh lý khác như tổn thương chóp xoay, viêm gân hoặc các vấn đề khác quanh khớp vai cũng có thể gây triệu chứng tương tự.
Viêm khớp cùng vai đòn thường gây đau khu trú ngay tại đỉnh vai, đặc biệt khi nằm nghiêng hoặc đưa tay ngang qua trước ngực.
KHỚP CÙNG VAI ĐÒN NẰM Ở ĐÂU?
Khớp cùng vai đòn nằm ở phần trên của vai, tại vị trí đầu ngoài xương đòn tiếp xúc với mỏm cùng của xương bả vai.
Đây là một khớp có kích thước tương đối nhỏ nhưng phải chịu tác động trong nhiều chuyển động của vai. Khi cánh tay vận động, đặc biệt trong những động tác đưa tay lên cao hoặc đưa tay ngang qua cơ thể, khớp cùng vai đòn cũng tham gia vào sự phối hợp chuyển động.
Vì nằm khá nông, người bệnh thường có thể xác định tương đối rõ vị trí đau. Khi ấn vào vùng khớp, cảm giác đau có thể xuất hiện rõ hơn so với những vùng khác của vai.
Khớp cùng vai đòn là nơi kết nối giữa xương đòn và mỏm cùng vai, đóng vai trò quan trọng trong vận động và ổn định khớp vai.
NGUYÊN NHÂN GÂY VIÊM KHỚP CÙNG VAI ĐÒN
Thoái hóa khớp cùng vai đòn theo tuổi
Tuổi càng cao, sụn khớp có xu hướng thay đổi và giảm khả năng chịu tải. Những thay đổi này có thể làm bề mặt khớp kém trơn láng, đồng thời xuất hiện các biến đổi ở phần xương dưới sụn.
Khi đó, người bệnh có thể bắt đầu cảm thấy đau tại đỉnh vai, đặc biệt khi thực hiện những động tác tạo áp lực lên khớp.
Đây là một trong những nguyên nhân thường gặp của đau khớp cùng vai đòn ở người trưởng thành.
Chấn thương trực tiếp vào vai
Té ngã đập vai xuống nền, va chạm khi chơi thể thao hoặc tai nạn có thể tác động trực tiếp lên vùng khớp cùng vai đòn.
Sau chấn thương, người bệnh có thể xuất hiện đau, sưng hoặc hạn chế vận động. Một số trường hợp còn có thể tổn thương dây chằng hoặc các cấu trúc khác quanh khớp.
Vận động vai quá mức
Những người thường xuyên nâng vật nặng, tập luyện với cường độ cao hoặc thực hiện các động tác sử dụng vai lặp đi lặp lại có thể tạo ra tình trạng quá tải.
Nếu không có thời gian nghỉ ngơi và phục hồi phù hợp, vùng khớp có thể bị kích thích và gây đau.
Tiền sử chấn thương hoặc tổn thương vùng vai
Những người từng bị chấn thương vai trước đó có thể xuất hiện những thay đổi lâu dài tại các cấu trúc quanh khớp. Vì vậy, tiền sử chấn thương là thông tin quan trọng khi bác sĩ tìm nguyên nhân gây đau vai.
TRIỆU CHỨNG VIÊM KHỚP CÙNG VAI ĐÒN THƯỜNG GẶP
Đau nhói ngay tại đỉnh vai
Một trong những biểu hiện thường gặp là cảm giác đau tập trung tại phần trên cùng của vai, ngay vị trí khớp cùng vai đòn.
Cơn đau có thể xuất hiện khi vận động, khi ấn vào vùng khớp hoặc sau một thời gian sử dụng vai nhiều.
Đau khi nằm nghiêng
Nằm nghiêng về bên vai bị đau có thể tạo áp lực trực tiếp lên khớp cùng vai đòn. Vì vậy, một số người cảm thấy đau rõ hơn vào ban đêm hoặc khó nằm về bên vai tổn thương.
Đau khi khép ngang cánh tay
Động tác đưa cánh tay ngang qua trước ngực có thể làm tăng áp lực lên khớp cùng vai đòn.
Đây là một trong những động tác thường giúp bác sĩ đánh giá xem cơn đau có liên quan đến khớp cùng vai đòn hay không.
Có thể vẫn giơ tay được
Không phải trường hợp nào viêm khớp cùng vai đòn cũng gây mất hoàn toàn khả năng vận động vai.
Ở một số người, khả năng giơ tay vẫn tương đối tốt nhưng những động tác cụ thể như khép ngang tay, nâng vật hoặc nằm đè lên bên đau lại gây khó chịu rõ rệt.
Đau nhói tại đỉnh vai, đau khi khép ngang tay hoặc nằm nghiêng bên đau là những dấu hiệu thường gặp của đau khớp cùng vai đòn.
VIÊM KHỚP CÙNG VAI ĐÒN KHÁC GÌ VỚI RÁCH CHÓP XOAY?
Rách chóp xoay và viêm khớp cùng vai đòn đều có thể gây đau vai nên đôi khi người bệnh khó tự phân biệt.
Tổn thương chóp xoay thường liên quan đến các gân giúp nâng và xoay cánh tay. Người bệnh có thể cảm thấy đau khi nâng tay, xoay vai hoặc thực hiện các hoạt động cần sử dụng cơ vai.
Trong khi đó, đau do khớp cùng vai đòn thường khu trú rõ hơn ở vùng đỉnh vai và có thể tăng khi khép ngang cánh tay hoặc khi nằm đè lên bên đau.
Tuy nhiên, một người hoàn toàn có thể đồng thời gặp nhiều bệnh lý tại vùng vai. Vì vậy, không nên chỉ dựa vào một triệu chứng để tự xác định nguyên nhân.
VIÊM KHỚP CÙNG VAI ĐÒN KHÁC GÌ VỚI VAI ĐÔNG CỨNG?
Vai đông cứng thường gây hạn chế đáng kể phạm vi vận động của khớp vai. Người bệnh có thể gặp khó khăn khi đưa tay lên cao, đưa tay ra sau lưng hoặc thực hiện những hoạt động sinh hoạt thông thường.
Trong khi đó, người bị viêm khớp cùng vai đòn có thể vẫn duy trì được phần lớn phạm vi vận động, nhưng một số động tác nhất định lại gây đau.
Việc phân biệt hai tình trạng này cần dựa trên bệnh sử, khám lâm sàng và đánh giá vận động vai.
👉 Xem thêm: Vì sao không nên tự chẩn đoán và điều trị bệnh cơ xương khớp?
VIÊM KHỚP CÙNG VAI ĐÒN ĐƯỢC CHẨN ĐOÁN NHƯ THẾ NÀO?
Bác sĩ thường bắt đầu bằng việc hỏi về vị trí đau, thời điểm xuất hiện triệu chứng, những hoạt động làm đau tăng lên và tiền sử chấn thương.
Sau đó, bác sĩ sẽ kiểm tra vùng vai, xác định điểm đau và thực hiện một số động tác nhằm đánh giá khả năng vận động cũng như phản ứng đau của khớp.
X-quang khớp cùng vai đòn
X-quang thường được sử dụng để đánh giá cấu trúc xương và những thay đổi tại khớp cùng vai đòn.
Hình ảnh có thể giúp bác sĩ nhận biết một số dấu hiệu liên quan đến thoái hóa như thay đổi khe khớp hoặc hình thành gai xương.
Siêu âm và MRI
Trong một số trường hợp, bác sĩ có thể chỉ định siêu âm hoặc MRI để đánh giá thêm các cấu trúc phần mềm quanh vai, đặc biệt khi cần loại trừ tổn thương chóp xoay hoặc những bệnh lý khác.
Không phải người bệnh nào bị đau khớp cùng vai đòn cũng cần thực hiện tất cả các phương tiện chẩn đoán hình ảnh. Việc lựa chọn phương pháp phù hợp phụ thuộc vào triệu chứng và kết quả thăm khám.
X-quang có thể giúp phát hiện các dấu hiệu thoái hóa khớp cùng vai đòn như hẹp khe khớp và hình thành gai xương.
VIÊM KHỚP CÙNG VAI ĐÒN CÓ NGUY HIỂM KHÔNG?
Phần lớn trường hợp không phải tình trạng cấp cứu, nhưng cơn đau kéo dài có thể ảnh hưởng đến giấc ngủ, công việc và các hoạt động hằng ngày.
Điều quan trọng là không nên mặc định mọi trường hợp đau đỉnh vai đều do khớp cùng vai đòn. Nếu chẩn đoán không chính xác, người bệnh có thể bỏ sót những bệnh lý khác cần được điều trị.
Đặc biệt, đau xuất hiện sau chấn thương mạnh, vai biến dạng, sưng nhiều hoặc hạn chế vận động rõ rệt cần được thăm khám sớm.
👉 Xem thêm: viêm khớp vai - những nguyên nhân thường gặp
CÁCH CHĂM SÓC VIÊM KHỚP CÙNG VAI ĐÒN TẠI NHÀ
Hạn chế động tác gây đau
Trong thời gian đang đau, nên giảm những hoạt động khiến triệu chứng tăng lên, đặc biệt là các động tác nâng vật nặng hoặc sử dụng vai lặp đi lặp lại.
Điều này không đồng nghĩa với việc bất động vai hoàn toàn. Người bệnh vẫn nên duy trì vận động phù hợp theo hướng dẫn chuyên môn để tránh tình trạng cứng khớp.
Điều chỉnh tư thế ngủ
Nếu nằm nghiêng khiến vai đau nhiều hơn, có thể lựa chọn tư thế khác để hạn chế áp lực trực tiếp lên vùng khớp.
Chườm lạnh khi đau sau vận động
Chườm lạnh có thể giúp giảm cảm giác khó chịu sau những hoạt động làm vùng vai bị kích thích.
Không nên đặt đá trực tiếp lên da và không nên chườm quá lâu.
Không tự ý sử dụng thuốc kéo dài
Thuốc giảm đau hoặc thuốc chống viêm có thể được sử dụng trong một số trường hợp, nhưng cần phù hợp với tình trạng sức khỏe của từng người.
Việc tự ý sử dụng thuốc kéo dài có thể gây ra những tác dụng không mong muốn. Nếu đau kéo dài, nên tìm nguyên nhân thay vì chỉ tiếp tục dùng thuốc để che lấp triệu chứng.
ĐIỀU TRỊ VIÊM KHỚP CÙNG VAI ĐÒN NHƯ THẾ NÀO?
Hướng điều trị phụ thuộc vào nguyên nhân, mức độ tổn thương và mức độ ảnh hưởng của cơn đau đến sinh hoạt.
Với trường hợp triệu chứng nhẹ, bác sĩ có thể hướng dẫn giảm tải vùng vai, điều chỉnh hoạt động, tập phục hồi chức năng và sử dụng thuốc khi cần.
Một số trường hợp đau kéo dài có thể được cân nhắc các phương pháp can thiệp phù hợp sau khi bác sĩ đánh giá cụ thể.
Phẫu thuật không phải lựa chọn đầu tiên cho tất cả người bệnh. Phương pháp này chỉ được cân nhắc trong những trường hợp phù hợp khi các biện pháp bảo tồn không mang lại hiệu quả hoặc tổn thương có chỉ định can thiệp.
KHI NÀO CẦN ĐI KHÁM?
Bạn nên thăm khám khi:
-
Đau đỉnh vai kéo dài hoặc tái phát nhiều lần.
-
Cơn đau ngày càng tăng.
-
Đau xuất hiện sau chấn thương.
-
Đau ảnh hưởng đến giấc ngủ hoặc sinh hoạt.
-
Vai bị sưng hoặc biến dạng.
-
Khả năng vận động vai giảm rõ rệt.
-
Đã nghỉ ngơi nhưng triệu chứng không cải thiện.
Đặc biệt, sau chấn thương mạnh, việc kiểm tra sớm giúp bác sĩ loại trừ những tổn thương khác có thể xảy ra tại vùng vai.
PHÒNG NGỪA ĐAU KHỚP CÙNG VAI ĐÒN
Không phải tất cả trường hợp viêm khớp cùng vai đòn đều có thể phòng ngừa hoàn toàn, đặc biệt với những thay đổi liên quan đến tuổi tác.
Tuy nhiên, có thể giảm nguy cơ quá tải bằng cách tăng cường độ vận động từ từ, thực hiện đúng kỹ thuật và dành thời gian nghỉ ngơi phù hợp.
Những người thường xuyên chơi thể thao hoặc làm công việc sử dụng vai nhiều nên chú ý đến tư thế, kỹ thuật vận động và sức mạnh của các nhóm cơ quanh vai.
CÂU HỎI THƯỜNG GẶP VỀ VIÊM KHỚP CÙNG VAI ĐÒN
Viêm khớp cùng vai đòn có tự khỏi không?
Một số trường hợp đau nhẹ có thể cải thiện khi nghỉ ngơi và điều chỉnh hoạt động. Tuy nhiên, nếu triệu chứng kéo dài hoặc tái phát, người bệnh nên thăm khám để xác định nguyên nhân.
Viêm khớp cùng vai đòn có làm đau khi giơ tay không?
Có thể. Mức độ đau phụ thuộc vào tình trạng của từng người. Một số người vẫn có thể giơ tay nhưng đau khi thực hiện một số động tác nhất định.
Đau đỉnh vai có phải luôn là viêm khớp cùng vai đòn?
Không. Đau đỉnh vai có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân khác nhau như tổn thương chóp xoay, viêm gân hoặc các vấn đề khác quanh khớp vai.
Có cần chụp MRI khi đau khớp cùng vai đòn không?
Không phải trường hợp nào cũng cần MRI. Bác sĩ sẽ quyết định dựa trên triệu chứng, kết quả khám và nghi ngờ về những tổn thương khác.
Viêm khớp cùng vai đòn có cần phẫu thuật không?
Không phải tất cả trường hợp đều cần phẫu thuật. Điều trị thường bắt đầu bằng những phương pháp bảo tồn và chỉ cân nhắc phẫu thuật trong những trường hợp phù hợp.
TÓM LẠI
Viêm khớp cùng vai đòn thường gây đau khu trú tại đỉnh vai, đặc biệt khi nằm nghiêng bên đau hoặc đưa cánh tay ngang qua trước ngực. Nguyên nhân có thể liên quan đến thoái hóa, chấn thương hoặc tình trạng sử dụng vai quá mức.
Không phải mọi trường hợp đau đỉnh vai đều do khớp cùng vai đòn. Nếu cơn đau kéo dài, tái phát hoặc ảnh hưởng đến sinh hoạt, người bệnh nên thăm khám để xác định chính xác nguyên nhân và lựa chọn hướng điều trị phù hợp.
PHÒNG KHÁM CƠ XƯƠNG KHỚP HIỆP LỢI
Chuyên khoa: Cơ Xương Khớp & Y học tái tạo.
Địa chỉ: 262/3 Luỹ Bán Bích, phường Hòa Thạnh, quận Tân Phú, TP. Hồ Chí Minh.
Hotline tư vấn 24/7: 0962 349 329
Website: https://phongkhamhieploi.vn/
Thời gian làm việc: 08H30 – 19H00 (Từ Thứ Hai đến Chủ Nhật)
👉 Ưu đãi đặc biệt: Tặng ngay suất khám và tư vấn 1:1 với Bác sĩ chuyên khoa cho 20 khách hàng đăng ký sớm nhất trong tháng!
Bài viết mang tính chất tham khảo, không thay thế cho việc chẩn đoán và điều trị y khoa. Người bệnh nên đến cơ sở y tế chuyên khoa để được thăm khám và tư vấn cụ thể.
